Yapay Zeka Çok Dilli SEO Çevirisi ve Yerelleştirmesi Yapabilir mi?
- Sezer DEMİR

- 17 Oca
- 9 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 3 gün önce

Yapay zekanın SEO ve dijital pazarlama profesyonellerini daha verimli hale getirme kapasitesi tartışılmaz olmakla birlikte, arama motoru optimizasyonunda çeviri ve yerelleştirme amaçlı kullanımı, dikkatle ele alınması gereken önemli iş kararları gerektirir.
Uluslararası SEO stratejileri uygulayan web sitesi yöneticileri, faaliyet gösterdikleri coğrafya veya hedefledikleri dil ne olursa olsun, dilsel ve hukuki açıdan doğru, değer katan bilgiler sunmakla yükümlüdür.
Google, yapay zeka üretimi içeriğe yaklaşımını açıklamış olsa da, yapay zeka hala doğru bilgi üretimi konusunda kısıtlamalara sahiptir. Bu durum, doğrudan çeviri amacıyla yapay zeka kullanıldığında, çıktının mutlaka bir insan tarafından düzenlenmesi ve doğrulanması gerekliliğini ortaya koyar.
Aksi halde, sadece hatalı olmakla kalmayıp arama motorları tarafından sorunlu görülebilecek içerikler yayınlama riskiniz bulunur—uluslararası hedef pazarlarınızdaki müşterileri çekemeyeceğinizi ve dönüştüremeyeceğinizi söylemeye bile gerek yok.
Bu noktada temel soru şu olmaya devam ediyor:
Çok dilli SEO yerelleştirmesinde yapay zeka hangi rolü üstlenmeli ve nasıl konumlandırılmalı?
Kendim de çok dilli SEO ve pazarlama alanında uzmanlaşmış biri olarak (ve halihazırda dördüncü yabancı dilimi öğrenen bir profesyonel olarak), görüşlerimi ve yapay zeka araçlarıyla üretilen somut örnekleri sizlerle paylaşacağım.
İçindekiler:
Çeviri için hangi yapay zeka kullanılır?
Günümüzde çeviri amaçlı yapay zekadan söz edildiğinde, genellikle ChatGPT benzeri üretken yapay zeka teknolojileri kastedilmektedir.
"ChatGPT, metin üretimi için eğitilen GPT-3.5 dil modelinden ince ayarlanmıştır. Platform, İnsan Geri Bildirimi ile Pekiştirmeli Öğrenme (RLHF) metoduyla diyalog için optimize edilmiştir - bu yöntem, modeli istenen davranış kalıplarına yönlendirmek amacıyla insan gösterimlerini ve tercih karşılaştırmalarını kullanır." — ChatGPT'nin geliştiricisi OpenAI
Piyasada başka üretken yapay zeka platformları da mevcut olup, bunlar benzer prensipler üzerinde çalışmaktadır (yani ileride tartışacağım ortak tuzaklara karşı benzer kırılganlıklar gösterirler).
Google Translate artık yapay zeka destekli bazı işlevler barındırsa da, ChatGPT gibi bir platformun esnekliğinden uzaktır. Buna rağmen, yapay zekanın çok dilli SEO için ne derece ilerlediğini (veya ilerlemediğini) göstermek adına ChatGPT çıktılarını Google Translate ile karşılaştıracağım.
Yapay zeka çevirileri ne kadar doğru?
Yapay zeka veri yönetimi şirketi LXT'nin CEO'su Mohammad Omar, yapay zekanın çevirilerdeki değerini şu şekilde ifade ediyor:
"Dilbilgisi dile iskelet sunar ve anlamının büyük kısmını oluşturan serbest unsurlar ise kelime hazinesidir. Fakat çeviri ve yerelleştirme zorlukları dilin yapısal özelliklerinin ötesine uzanır. Bu zorluklar arasında deyimler, alaycılık ve ironi, diğer dillere aktarılamayabilecek 'look up' veya 'get over' gibi birleşik fiiller, ayrıca çoklu anlamlara sahip ya da başka dillerde karşılığı bulunmayan sözcükler yer alır. Günümüz yapay zeka teknolojisi ile bunların her biri daha kolay çözüme kavuşturulabilir."
Dillerin inceliklerini mükemmel biçimde tanımlasa da, kritik bir noktayı gözden kaçırıyor:
Dil incelikleri, tam da son derece özgül oldukları için gerçek bir insana en çok ihtiyaç duyulan alanlardır. Pek çok durumda yapay zeka, konu bağlamını ve kültürel uygunluğu hesaba katmadığından feci şekilde yetersiz kalır. Markaların dilsel ve hukuki doğruluğu korumak istemeleri durumunda (uluslararası pazarlarda başarılı operasyonların temeli), bağlam, ortam, ton ve amaç, otomatik üretilen metinden basitçe kopyalanamaz.
Dil oldukça "özneldir" çünkü insanlar fikirleri çok farklı biçimlerde ifade ederler. Aynı dil içinde bile lehçeler, bölgesel ayrımlar, sokak dili ve konuşmanın diğer bileşenleri radikal şekilde değişkenlik gösterebilir.
Binlerce metni Almanca'dan İngilizce'ye çeviren (ve 30 dilde aynı işlevi gören bir çevirmen ekibine liderlik yapan) bir danışman olarak, gerçek çok dilli SEO başarısının asla kopyala-yapıştır mantığıyla elde edilemeyeceğini tüm kalbimle onaylayabilirim.
Yapay zeka çevirisi başlangıç aşamasında yardımcı olacak makul çıktılar sunabilse de (detayları aşağıda), yine de %100 insan denetimi şart koşar.
SEO perspektifinden bakıldığında, başarılı bir süreç hedef dilde akıcı olan ve işletmeyi anlayan birinin, doğru amaç ve bilginin dilden dile taşındığından emin olmak için her içeriği gözden geçirmesini gerektirir.
Özetlemek gerekirse: çok dilli SEO ve içerik açısından, yapay zeka araçları başlangıç desteği sağlayabilir, fakat hiçbir zaman tek başlarına güvenilmemelidir.
Yapay zeka çevirisi insan çevirisinin yerini alabilir mi?
Giderek daha fazla yapay zeka platformu piyasaya çıkarken, birçok dijital pazarlamacı şunu merak ediyor: Yapay zeka, çok dilli SEO sürecinde insan çevirmenlerin görevini üstlenecek mi?
Bu soruya yanıt bulmak için değerlendirilmesi gereken birkaç faktör bulunuyor.
Çeviri, yerelleştirme ve içerik adaptasyon süreçleri bağlama özgüdür ve muhtelif yasal düzenlemelere uyum sağlamalıdır: Ürün isimleri, başlıklar, ifadeler ve kavramların bir web sitesi için ifade edilme biçimi, büyük olasılıkla başka bir site için tamamen farklı olacaktır. Örnek vermek gerekirse, tıbbi ve sağlık iletişimini çevreleyen düzenlemeler ülkeler arasında büyük farklılıklar gösterir. Yapay zeka çıktılarını bu alanlarda kopyalayıp yapıştırırsanız, dava açılması riskiyle karşı karşıya kalabilirsiniz.
Temel, yapay zeka üretimi çevirilerin ardındaki genelleme ve kişilik yokluğu şu an için yeterli seviyede değil: Belirli bölgeleri hedefleyen küresel şirketler her yerde aynı yaklaşımı sürdüremez. Bu yolu seçerseniz, ana dil SEO rakipleriniz her zaman sizi geride bırakır çünkü yerel kitleye her zaman daha iyi ulaşırlar. Ek olarak, bu Google ile sorun yaşamanıza sebep olabilir. Tamamen yapay zeka üretimi içerik kullanımı, ağırlıklı olarak kalite, doğruluk veya potansiyel arama motoru sıralaması manipülasyonu kaygıları nedeniyle manuel cezalar için risk oluşturmaya devam ediyor. Günlük binlerce yapay zeka üretimi blog yazısı çıkarmak—hangi dilde olursa olsun—Google'ın dikkatini olumsuz yönde çekecektir.
Google, içeriğin E-E-A-T sergilemesini beklemektedir: Yapay zeka çevirileri bağlamında, E-E-A-T'daki ilk "E"yi ("deneyim" anlamına gelir) çıktıya gerçek insan deneyimi enjekte ederek muhafaza etmek son derece kritiktir. Bu husus farklı bir dil söz konusu olduğunda başka bir karmaşıklık boyutu kazanır. SEO içerik yerelleştirmesi açısından bu her zaman zorunludur çünkü bir bölgenin kitlesi diğerinden esaslı şekilde farklıdır.
Bunu aynı zamanda ChatGTP'de çeviri için kullanılan süreç olan büyük dil modellerinin (LLM'ler) perspektifinden de ele alalım. İşte Texas Üniversitesi, MIT ve UCLA araştırmacılarının "Büyük dil modellerinde dil ve düşünceyi ayırmak: bilişsel bir bakış açısı" başlıklı akademik çalışmasından bir özet:
"Günümüz büyük dil modelleri (LLM'ler) düzenli olarak tutarlı, gramer açısından doğru ve anlamlı görünen metin paragrafları üretmektedir. Bu kazanım, bu ağların soyut bilgi ve mantıksal çıkarım gerektiren görevleri yerine getirebilen 'düşünen makineler' olduğu veya yakında olacağı yönünde spekülasyonlara neden olmuştur. Bu çalışmada, LLM'lerin kapasitelerini dil kullanımının iki farklı boyutundaki performanslarını inceleyerek değerlendiriyoruz: belirli bir dilin kuralları ve kalıplarına ilişkin bilgiyi içeren 'biçimsel dilsel yeterlik' ve gerçek dünyada dil kavrama ve kullanımı için gerekli bir dizi bilişsel yeteneği kapsayan 'işlevsel dilsel yeterlik'. Bilişsel nörobilimden elde edilen kanıtlara dayanarak, insanlarda biçimsel yeterliliğin özelleşmiş dil işleme mekanizmalarına dayandığını gösteriyoruz, öte yandan işlevsel yeterlik, biçimsel mantık yürütme, dünya bilgisi, durum modelleme ve sosyal biliş gibi insan düşüncesini oluşturan çoklu dil-dışı kapasiteleri harekete geçirir. Bu ayrıma uygun şekilde, LLM'ler biçimsel dilsel yeterlik gerektiren görevlerde etkileyici (kusursuz olmasa da) performans sergiler, ancak işlevsel yeterlik gerektiren pek çok testte yetersiz kalır." — Mahowald ve ark. (2023)
Burada vurgulanan tam olarak daha önce ifade ettiğim sınırlamalardır:
Yapay zeka, bir insanın yapabildiği şekilde özgül dilsel bağlamları kavrayamaz.
"Biçimsel yeterlik" konseptiyle, biz insanlar beynimizin derinliklerindeki ve yıllarca süren deneyim üzerine inşa edilen dil işleme mekanizmalarından kaynaklanan kökler yaratırız. Yapay zeka insan deneyimlerini taklit edip özetleyebilirken, bu gerçek bir kişiyle aynı değildir.
Öyleyse, yapay zeka insan çevirmenlerin ve çok dilli SEO stratejistlerinin yerini alacak mı?
Kesinlikle hayır.
Çok dilli SEO stratejinizde yapay zeka araçlarını kullanma hususları
Yapay zekadan tamamen uzak durmanız gerektiğini söylemiyorum—belirli görev tipleri için oldukça faydalı olabilir. Çok şey işletmenizin karmaşıklığına ve organizasyon içindeki rolünüze bağlıdır. Nihayetinde, yapay zekanın çalışmalarınıza katkı mı yoksa zarar mı verdiğine karar vermek size düşüyor.
Çok dilli SEO stratejinizde yapay zekayı denemeyi düşünüyorsanız, stratejik biçimde kullanmalısınız. Deneyimlerime göre, en önemli çıkarımlar şunlardır:
Tüm bilgileri doğrulayın: Yapay zeka platformları sıklıkla kaynakları gerçekten güvenilir veya doğru olup olmadıklarını teyit etmeden özetler. Bunun yerine, kendi araştırmanızı gerçekleştirin ve çevrilmiş veya tek dilde olsun tüm yapay zeka çıktılarını kontrol edin.
"Ayarla ve unut" toplu çeviriden kaçının: Sadece yapay zeka çıktılarına dayanarak bunları web sitenize kopyalamanız uzun vadede zararlı olacaktır. Yapay zeka tarafından doğrudan çevrilen tüm içeriklerin, marka iletişimi, ürün bilgisi ve yasal doğruluk açısından bir insan dijital pazarlama stratejisti tarafından ve dil doğruluğu açısından akıcı bir konuşmacı tarafından manuel incelenmesi şarttır.
SEO yerelleştirmesine öncelik verin: Çok dilli SEO'nun gerçek anlamda başarılı olması için anahtar kelime araştırması esnasında SEO yerelleştirmesi yapılmalıdır. Yapay zeka SEO yerelleştirmesini gerçekleştiremez, dolayısıyla çevirmenler ve SEO stratejistlerinin çıktıları incelemede aktif rol alması gerekir.
Kendi kitle ve pazar araştırmanızı yürütün: Tekrar belirtmek gerekirse, yapay zeka bilgiyi özetler—çoğunlukla bağlam olmaksızın. Dijital pazarlamacıların büyük çoğunluğu gerçek müşterilerle konuşmanın ve deneyimlerini anlamanın değerini kabul eder—bu, iş başarısının kritik bir unsurudur.
Dolayısıyla yapay zeka teknoloji araç setinizde yer alsa bile, SEO stratejistlerinizin ve çevirmenlerinizin tamamen yerini almasına izin vermeyin—başarılı uluslararası SEO ve dijital pazarlama için vazgeçilmez olmaya devam ediyorlar.
Çok dilli SEO yerelleştirmesi için ChatGPT örnekleri
Üretken yapay zekanın sizin durumunuz için yararlı olup olmadığını belirlemenize destek olmak amacıyla, ChatGPT'nin çok dilli SEO için nasıl kullanılabileceğini gösteren beş örnek derledim.
Pazara özgü alıcı kişilikleri
Bu örnekte, ChatGPT'nin ABD kökenli ancak Almanya pazarına açılmak isteyen bir CRM (müşteri ilişkileri yönetimi) firması için pazara özgü alıcı profilleri oluşturup oluşturamayacağını test etmek istedim. Platforma şu istemi yazdım:
Almanya'ya ekspansiyon planı olan ABD merkezli bir CRM şirketi için alıcı profillerini özetle.
Veri, potansiyel müşteri yaratma ve pazarlama otomasyonuyla ilgili Alman pazarındaki müşteri sorun noktalarını, satın alma engellerini ve öncelik konularını listele

Çıktı makul derecede isabetli, ancak bunu kendi tecrübem sayesinde biliyorum (ABD'denim ve yaklaşık on yıldır Almanya'da yaşıyorum). Almanya dışındaki pek çok firma GDPR'nin ehemmiyetinin veya Almanya'daki bir web sitesinde marka mesajlaşmasını nasıl şekillendirdiğinin farkında değil. Ayrıca, işletmelerin Alman pazarında başarılı olabilmek için Almanca satış ve müşteri desteği sunması gerektiği kesinlikle doğru, en azından ChatGTP bunu yakalamış.
Yine de, bilgi hala temel seviyede ve sadece bir çıkış noktası. Burada gördüğüm potansiyel, çıktının pazara tamamen yabancı olan bir işletme için uygun müşteri araştırma sorularını formüle etmekte kullanılabileceğidir (ancak kesinlikle kendi derinlemesine müşteri araştırmanızın tam yerine geçmez).
Aşina olmadığım bir pazar için ChatGPT kullanıyor olsaydım, listelenenin doğru olup olmadığını kavramak için %100 yerel bir pazar temsilcisiyle teyit ederdim. ChatGPT'nin sunduklarını nominal değerinde asla kabul etmeyin, çünkü yanlış bilgi riski göz ardı edilemeyecek kadar yüksektir.
Anahtar kelime yerelleştirmesi
Ardından, ChatGTP'nin İngiltere kökenli ve İtalya'ya açılmak isteyen bir ısıtmalı tütün şirketi için SEO anahtar kelime yerelleştirmesini nasıl yönettiğini görmek istedim. Şu istemi girdim:
Aşağıdaki İngilizce anahtar kelimeleri İtalyanca'ya yerelleştir ve arama hacmini göster
(İngilizce anahtar kelimeler listelendi)

Sonuçlar doğrudan bir tercüme oldu, ki bu anahtar kelime yerelleştirmesiyle özdeş değil. Bu bir başlangıç noktası olarak yararlı olabilir, ancak Google Translate uzun süredir aynı fayda seviyesini sunuyor.
Çok dilli SEO'nun işlemesi için, arama hacmine sahip arama amacı eşleşen anahtar kelimeleri tespit etmeniz gerekir, ki bunlar (birçok vakada) doğrudan tercümeler değildir. ChatGPT arama hacmini de veremez, yani yine de bunu manuel olarak araştırmanız gerekir, bu da yapay zekanın bu kullanımının kesinlikle bir SEO aracının alternatifi olmadığı anlamına gelir.
Bu bağlamda, hem bir insan SEO stratejisti hem de SEO araçları hala zorunlu olduğundan, yapay zekayı pek kullanışlı bulmuyorum.
Uluslararası SEO blog yazısı
Sonrasında, ChatGPT'nin ABD merkezli fakat Fransa ve Almanya'da hedef kitlelere sahip bir sözleşme yönetim yazılımı firması için bir SEO blog makalesi ne kadar etkili yazabileceğini görmek istedim. Şu istemi kullandım:
Bu blog makalesini Fransızca'ya tercüme et

Bunun için tespitlerim yukarıdakine paralel: Google Translate kadar kullanışlı. ChatGPT dahili bağlantıları sildi ve web sayfasının bazı kısımlarını atladı. O halde, bu yönden, çıktı aslında Google Translate ile kendi kopyala-yapıştır tercümenizi yapmaktan bile daha zayıf.
Bu basit konular için nispeten faydalı görünse de, çıktının yine de belirli hedef pazarı, hedef kitleyi ve ürün inceliklerini kavrayan ana dil SEO stratejisti tarafından manuel düzeltilmesi gerekir. Ancak, orijinal blog SEO en iyi pratiklerine uymuyordu, bu nedenle orijinal içerik daha kaliteli olsaydı, tercüme çıktısı da muhtemelen gelişebilirdi.
Meta açıklama çevirisi
Test etmek istediğim başka bir SEO görevi, ABD merkezli ancak Fransa ve Almanya'da hedef kitlelere sahip aynı sözleşme yönetim yazılımı şirketi için (yukarıdaki örnekte anılan) meta açıklama tercümeleri oluşturmaktı. ChatGTP'ye şu istemi yazdım:
Aşağıdaki Almanca meta açıklamalarını tablo formatında İngilizce'ye tercüme et.

Yine, Google Translate ile özdeş şekilde tercüme ediyor, bu yüzden otomatik tercüme araçlarının halihazırda sunduklarından herhangi bir zaman tasarrufu sağladığından gerçekten emin değilim. Bir avantaj, düz metin kopyalayıp yapıştırabilmeniz ve yapay zekanın (talep edildiğinde) formatlamayı tabloya dönüştürmesidir.
Her durumda, gerçek SEO yerelleştirmesi yapıyorsanız, meta açıklamanın sayfa içi optimizasyonu desteklemek için yeni hedef anahtar kelimeyi kapsaması gerekir (yukarıda izah ettiğim gibi). Dolayısıyla, bu kısım yine de ilgili anahtar kelimeleri önceden belirlemiş çok dilli bir SEO stratejistinden manuel düzeltme gerektirecektir.
B2B ana sayfa hero bölümü çevirisi
Yapay zekayı çok dilli tercüme için kullanma konusundaki son girişimim için, ABD merkezli ve Almanya ve Fransa'ya ekspansiyon planlayan aynı CRM şirketi için bir B2B ana sayfa kahramanlık bölümünü tercüme etmeyi denedim. Şu istemi yazdım:
5 varyasyonla Almanca'ya tercüme et
Dünyanın En Çok Tercih Edilen CRM Platformu
Ömür boyu müşteriler yaratma taahhüdüyle, X Marka önem taşıyan tek kesim—CRM
kullanıcıları için peş peşe iki yıl Şampiyon CRM platformu olarak konumlanıyor.
Artık platformun işi yapmasına izin verme vakti.

Tercümeyi oldukça basit buldum, ancak varyasyonlar yerelleştirme için kullanışlı olabilir. Pek çok ana sayfa, kopya varyasyonlarıyla yinelemelerden geçer, bu nedenle bu A/B testi için yararlı olabilir.
Fakat, daima olduğu gibi, (odak pazarı, hedef kitleyi ve ürün inceliklerini kavrayan) ana dil pazarlama stratejisti çıktıyı gözden geçirmelidir.
Yapay zeka bir çeviri ve yerelleştirme aracıdır, insan yerine geçmez
Diller, varlık gösteren en öznel ve soyut kavramlardan biri olduğundan, yapay zekanın insan deneyimsel kavrayışına yaklaşabileceğini düşünmek güçtür. Bir dili diğerine yerelleştirmekten kaynaklanan muhtelif inceliklerle, bunun üzerine SEO katmanı ve özgün bir iş stratejisi eklendiğinde, insanlar pazarlamanızı yönlendirmeye devam edecek (en azından öngörülebilir gelecek boyunca).
Bununla birlikte, birçok şirketin yapay zeka bilgisini verimli bir yetenek seti olarak algılayacağını öngörüyorum (pratikte fiilen kullanılıp kullanılmadığına bakılmaksızın). O halde, bunu nasıl değerlendirirseniz değerlendirin, yapay zeka ile çalışmayı öğrenmek rekabette kalmak için zorunludur.




